lão gia

Lão gia đang ngồi đọc sách trong vườn.

Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Từ xưng hô tôn kính dành cho người đàn ông lớn tuổi, có địa vị hoặc đáng kính: "lão gia" thường được dùng trong xã hội phong kiến, thể hiện sự kính trọng đối với bậc trưởng thượng, chủ nhà, hoặc người có quyền thế.
   • Chỉ người đàn ông giàu có, quyền quý: Trong văn học cổ điển, "lão gia" còn mang sắc thái trang trọng, dành cho các quan lại, địa chủ.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Lão gia đã dặn dò kỹ lưỡng trước khi lên đường. (Người đàn ông đáng kính đã căn dặn cẩn thận trước khi đi.)
  • Xin lão gia thứ tội cho kẻ hầu hạ này. (Lời thỉnh cầu thể hiện sự kính trọng với chủ nhà.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "lão gia gia": cách gọi thân mật, trìu mến hơn dành cho ông già trong gia đình.

  • Lão gia gia thường kể chuyện xưa cho cháu nghe. (Ông già thường kể chuyện cổ tích cho cháu.)

• "lão gia tử": từ cổ, chỉ người đàn ông già yếu, thường mang sắc thái trung tính hoặc hơi thương cảm.

  • Lão gia tử ấy vẫn còn minh mẫn dù tuổi đã cao. (Người già đó vẫn còn tỉnh táo dù tuổi tác lớn.)

Biến thể và từ gần giống

• Lão (danh từ): người già, ông già — thường dùng làm thành phần trong từ ghép.

  • Lão nông (người nông dân già), lão thành (người có kinh nghiệm lâu năm).

• Gia (danh từ): nhà, gia đình — kết hợp với "lão" để chỉ người đứng đầu gia đình.

  • Gia chủ (chủ nhà), gia tộc (dòng họ).

Từ đồng nghĩa

• Ông chủ: người đàn ông có quyền lực trong gia đình hoặc cơ sở kinh doanh.
• Bô lão: người già có uy tín trong làng xã.
• Trưởng lão: người cao tuổi được tôn kính trong cộng đồng.

Thành ngữ liên quan

• Lão gia phúc hậu: người đàn ông lớn tuổi có tính cách hiền lành, nhân hậu.

  • Lão gia phúc hậu ấy luôn giúp đỡ dân nghèo. (Người già tốt bụng ấy thường xuyên cứu giúp người khó khăn.)

• Lão gia uy nghi: người đàn ông già có vẻ ngoài trang trọng, oai vệ.

  • Lão gia uy nghi bước vào đại sảnh. (Người đàn ông già oai vệ tiến vào phòng lớn.)